Waarom de Groenland discussie ook u als CIO aangaat
De kranten staan er sinds zijn herverkiezing bijna dagelijks vol van, de opmerkingen die de Amerikaanse President Trump (foto) maakt aangaande de annexatie van Groenland. In het meest recente interview op 7 januari jl stelt hij onomwonden: ‘Het kan een keuze worden tussen NAVO en Groenland’ en “Eigendom van Groenland is zeer belangrijk”. Hiermee hint de Amerikaanse president op een direct conflict tussen de NAVO bondgenoten. Immers, Groenland is een territorium dat tot het Deense Koninkrijk behoort, en Denemarken is net als de Verenigde Staten een NAVO lid. Marcel Lücht, Principal Consultant bij Kazarma Consulting BV, gaat in deze blog er nader op in en belicht de impact van deze ontwikkelingen op de IT-branche en IT-leiders.
Iedereen weet dat de leider van de NATO de Verenigde Staten is. En wanneer de leider van een bondgenootschap een andere bondgenoot militair aanvalt, en die optie ligt openlijk op tafel, dan zitten we in onbekend terrein. Maar het kan gesteld worden dat daarmee de NATO de facto uit elkaar valt. Dat is ook de analyse van Laurien Crump, onderzoeker Parlementaire Geschiedenis aan de Nederlandse Radboud Universiteit en kenner van de NAVO. “Zelfs als de NAVO nog even formeel overeind zou blijven, is er in feite geen sprake meer van een bondgenootschap.” . Ze trekt terecht de parallel met de Suez crisis uit 1956 waarbij de VS zowel Frankrijk als het Groot Brittannië terugriep bij hun interventies in Egypte. Nu ligt het echter een stuk problematischer aangezien nu de leider van de NAVO, de VS zélf is die een bondgenoot bedreigd met geweld en aangeeft niets op te hebben met internationaal recht.
Over de redenen waarom Trump zo graag Groenland inlijft, zijnde meningen verdeeld. Sommigen houden het op ijdelheid en een plaats in de eeuwige geschiedenisboeken, anderen opperen de strategische ligging tussen Kola (het schiereiland waar een grote Russische raketbasis ligt) en de VS. Ook de rijkdom aan zeldzame aardmetalen, belangrijk voor de technologiesector wordt vaak aangehaald. De kans is groot dat ál deze zaken een rol spelen in de fixatie van Trump op Groenland.
Groenland en IT
De zeldzame aardmetalen hebben inderdaad een belangrijke waarde voor een aantal technologiesectoren, zoals de batterijproductie maar ook specifieke defensietoepassingen. Toch is er nog een heel ander aspect dat de aandacht behoeft in deze discussie: de kennelijke bereidwilligheid van de VS om bondgenootschappen op het spel te zetten omwille van nationaal belang. En in dat grotere plaatje doemt een angstwekkend scenario op, gezien de enorme afhankelijkheid van Europa van Amerikaanse technologie. Ooit was het doemscenario dat de VS deze technologie als strategisch wapen zou inzetten een puur theoretisch risico.
Maar inmiddels wordt duidelijk dat dit een steeds realistischer scenario wordt, dat iedere CIO best eens in zijn risico analyses mee kan nemen. Want laten we wel zijn: de gemiddelde IT stack van een onderneming bestaat voor een buitengewoon groot deel uit Amerikaanse technologie: van Cloud providers zoals Azure en AWS, via glasvezelverbindingen van Verizon en switches van Arista naar Servers van HP of Dell waarop wellicht Microsoft en VMware draait met een groot aantal Amerikaanse software providers. Begin vorig jaar laaide dit scenario plots op, toen de toegang tot Microsoft dienstverlening aan top medewerkers van het International Criminal Court plots werden verbroken nadat de Trump regering een aanklacht had ingediend. Microsoft zelf heeft op 30 april in een blogpost het volgende aangekondigd: “
In het onwaarschijnlijke geval dat wij ooit door een regering, waar dan ook ter wereld, worden bevolen om onze cloudactiviteiten in Europa op te schorten of te beëindigen, verbinden wij ons ertoe dat Microsoft een dergelijke maatregel snel en krachtig zal aanvechten via alle beschikbare juridische middelen, waaronder het aanspannen van een rechtszaak.”
“In the unlikely event we are ever ordered by any government anywhere in the world to suspend or cease cloud operations in Europe, we are committing that Microsoft will promptly and vigorously contest such a measure using all legal avenues available, including by pursuing litigation in court.”
Hiermee geeft de techgigant aan dat dit wel degelijk een scenario zou kúnnen zijn. Of een getroffen Europa veel aan een dergelijk statement heeft is iets anders: Feit is dat, indien de dienstverlening ook maar een uurtje uit zou vallen, de hele samenleving een enorme schok zou kennen met alle gevolgen van dien, zoals tuimelende beurskoersen en totaal verlies van vertrouwen van de burger in technologie. Dit scenario is niet zeer waarschijnlijk, maar door de enorme impact die dit heeft op een organisatie, dient het in ieder geval wel in het risk assessment meegenomen te worden.
Maar helaas is dit niet het enige scenario dat de huidige geopolitieke verhoudingen op de CIO agenda hoort te zetten. Ook bedrijfsspionage is een reëel risico. Microsoft zelf heeft in de Franse senaat reeds toegegeven dat, indien puntje bij paaltje komt, ze gehouden zijn om aan de vraag van Instanties in de VS te voldoen wanneer het gaat om inzage van data van Europese klanten. Als het Executive Leadership van de VS (want mind you, het gaat hier niet alleen om Trump, maar ook een grote groep topfunctionarissen die hij om zich heen heeft verzameld en op cruciale posities heeft gezet) al bereid is strategische bondgenoten van decennia, in te ruilen voor persoonlijk / nationaal gewin, dan is het spioneren van organisaties die een strategische positie hebben (denk ASML, Airbus, SAP, Swift maar ook nieuwe spelers zoals MistralAI) een peulenschil. En dat scenario is al een stuk waarschijnlijker.
Om hier tegenwicht aan te bieden zou het goed zijn als alle stakeholders, van politiek en IT integratoren tot en met opiniemakers en IT managers dit prominent op de agenda zetten en te bezien welke maatregelen getroffen kunnen worden om dit scenario te minimaliseren.
Door: Marcel Lücht, Principal Consultant, Kazarma Consulting BV
