De uitdaging voor CIO's is om de kunstmatigheid uit intelligentie te halen: menselijke vindingrijkheid combineren met AI om waarde te creëren, wendbaarheid te vergroten en te kunnen omgaan met voortdurende verstoring. Voor Jamf, specialist in het beheer en de beveiliging van Apple-omgevingen, krijgt dat thema een duidelijke endpointdimensie.

"AI wordt niet alleen gebruikt in centrale cloudplatforms of bedrijfsapplicaties, maar ook op laptops, mobiele devices en in de dagelijkse tools van medewerkers", zegt Wouter Goed, senior country manager Benelux bij Jamf. "Daarmee ontstaat voor IT- en securityteams een nieuwe vraag: welke AI-applicaties, agents en diensten draaien er eigenlijk op de devices van medewerkers, en hoe houd je daar grip op?"

Organisaties willen AI inzetten, maar zien tegelijk dat het gebruik zich verspreidt over devices, applicaties en individuele medewerkers. Zeker in Apple-omgevingen ontbrak volgens hem een goede manier om dat inzichtelijk te maken. "Als we kijken naar Apple en AI, zagen we dat er eigenlijk geen goede tool beschikbaar was waarmee je kunt zien welke AI-applicaties en agents geïnstalleerd zijn en hoe je daarmee om kunt gaan. Dat is een vraag die we veel terugkregen uit de markt."

AI-governance op de Mac

Jamf speelt daar nu op in met Jamf AI Governance, een oplossing die organisaties zichtbaarheid en controle moet geven over AI-gebruik op Mac-devices. Concreet gaat het om functionaliteit die in kaart brengt welke AI-applicaties op een Mac actief zijn — inclusief zogeheten shadow AI, AI-tools die medewerkers gebruiken zonder dat IT daar weet van heeft — gecombineerd met beleidsregels per AI-tool en rapportages die IT-teams kunnen inzetten richting compliance en audits.

Volgens Goed is de ontwikkeling van AI Governance niet los te zien van de bredere koers van Jamf. Investeringsmaatschappij Francisco Partners kocht het bedrijf en haalde het van de beurs. Sindsdien ligt de nadruk volgens hem sterker op technologische productontwikkeling en op verdere verdieping van het portfolio.

"Met die overname is één ding heel duidelijk geworden", zegt Goed. "We willen technologisch vooruitstrevend zijn. We willen investeren in hoe we ons product technologisch, zeker in een competitief landschap, nog sterker kunnen neerzetten."

AI-governance is daar volgens hem een voorbeeld van. De oplossing richt zich op drie pijlers: zichtbaarheid, controle en het sneller en verantwoord adopteren van AI. Vooral dat laatste is belangrijk, omdat veel organisaties AI niet willen blokkeren, maar wel willen weten wat er gebeurt.

"Met AI-tools kun je veel positieve dingen doen", zegt Goed. "Maar je kunt ook veel dingen doen waar IT-organisaties, securityteams of besluitvormers geen weet van hebben."

Daarmee sluit Jamf aan bij een bredere verschuiving in de AI-discussie. De eerste fase draaide vaak om toegang en experiment. De volgende fase draait om beleid, governance en verantwoord gebruik. Voor CIO's betekent dit dat zij AI niet alleen op applicatie- of platformniveau moeten beoordelen, maar ook op het niveau van devices en eindgebruikers.

Fragmentatie in de markt

Volgens Goed zijn organisaties zich bewust van het vraagstuk, maar is de markt nog gefragmenteerd. "Voor netwerkverkeer bestaan al oplossingen die AI-gebruik deels kunnen detecteren of reguleren. Op endpointniveau ligt dat anders. Juist daar bevindt zich een belangrijk deel van het dagelijkse gebruik, zeker nu medewerkers AI-tools inzetten in browsers, apps, plug-ins en lokale toepassingen."

Ook geopolitieke ontwikkelingen spelen een rol. "Toegang tot AI-diensten kan verschillen per regio of gebruikersgroep, terwijl organisaties tegelijkertijd te maken hebben met regelgeving, datagevoeligheid en securitybeleid. Voor IT-leiders is het daarom belangrijk om te weten welke AI-toepassingen in gebruik zijn en welke strategie de organisatie daarvoor wil hanteren."

Jamf kijkt naar AI-governance vanuit de ontwikkeling van Apple in zakelijke omgevingen. "Apple groeit in enterprise-omgevingen door een combinatie van factoren. User choice speelde de afgelopen jaren al een rol, maar de dynamiek is breder geworden. Prijsontwikkelingen in de pc-markt, de beschikbaarheid van hardware en de verschuiving naar cloudapplicaties maken Apple voor meer organisaties een praktisch alternatief."

Volgens Goed speelt de beschikbaarheid eveneens mee. Hij ziet klanten die meer richting Apple bewegen omdat bepaalde andere hardware minder goed beschikbaar of duurder is geworden. Tegelijk is Apple in vergelijking met sommige alternatieven stabieler gebleven. "Apple is gewoon beschikbaar", zegt hij. "En in een wereld waarin veel applicaties naar de cloud gaan, wordt de keuze voor een Mac in steeds meer situaties realistischer."

Die groei maakt ook het security- en governancevraagstuk groter. Hoe meer Apple-devices onderdeel worden van het primaire werklandschap, hoe belangrijker het wordt dat IT-teams dezelfde mate van controle en inzicht hebben als in andere omgevingen. Voor Jamf is dat de kern van de propositie: Apple niet als uitzondering behandelen, maar als volwaardig onderdeel van de Enterprise-architectuur.

Soevereiniteit

Waar AI-governance draait om zicht op wat er op het device gebeurt, speelt bij digitale soevereiniteit een vergelijkbare vraag: wie heeft eigenlijk toegang tot de onderliggende data? Voor Goed horen beide vraagstukken bij elkaar. "Jamf is een Amerikaans bedrijf, maar opereert in een Europese markt waarin vragen over datalocatie, toegang, encryptie en compliance steeds zwaarder wegen. We hebben alle relevante certificeringen, en werken met datacenters in onder meer Frankfurt en Ierland. Tegelijk kijken we naar aanvullende maatregelen om tegemoet te komen aan Europese zorgen."

Daarnaast wijst Goed op Bring Your Own Key, waarmee de klant een eigen encryptiesleutel voor de omgeving krijgt. Het uitgangspunt is dat data alleen toegankelijk zijn wanneer de sleutel bij de klant wordt opgehaald. Bring Your Own Key is eerder al beschikbaar gekomen in de Verenigde Staten; in september volgt de lancering in EMEIA. "Bring Your Own Key zegt eigenlijk alles al", zegt Goed. "Het is een encryptiesleutel die we aan de eindklant geven. Als data beschikbaar moeten zijn, moet eerst bij de eindklant de encryptiesleutel worden opgehaald."

Hij besluit: "Hoe groter Apple wordt, hoe groter de competitie wordt. Onze productontwikkeling richt zich niet alleen op beheer en AI-governance, maar ook op security, forensische analyse en mobiele bescherming. Juist mobiele devices worden een groter aandachtspunt in omgevingen waar medewerkers reizen, toegang hebben tot gevoelige informatie of risico lopen op gerichte aanvallen."