Danielle Gorlick, AWS: 'De stap van AI-pilot naar schaal vraagt vooral om een culturele omslag'

In aanloop naar Gartner IT Symposium/Xpo, waar AI opnieuw centraal staat in het debat over de toekomst van de digitale onderneming, ziet Gorlick in haar gesprekken met CIO’s drie vragen vaak terugkomen: “Hoe kom je voorbij losse pilots? Hoe zorg je dat data en security op orde zijn? En hoe neem je een grote organisatie mee in een fundamenteel andere manier van werken?  De meeste bedrijven kunnen wel succesvolle POC’s neerzetten, maar er is een groot verschil tussen een succesvolle POC en AI implementeren op enterprise-grade schaal.”

Die stap is lastiger, omdat het raakt aan datafundamenten, guardrails, security en cultuur. “Veel klanten vertellen ons dat hun data nog niet op de juiste plek staan, of nog niet goed georganiseerd is. Daarnaast krijgen we veel vragen over security: hoe zorgen we dat we de juiste guardrails hebben om AI op schaal verantwoord te implementeren?”

Organisatie

Hoewel data en security vaak als eerste worden genoemd, ziet Gorlick de culturele omslag als onderwerp dat steeds sterker naar voren komt. “Er zijn genoeg modellen beschikbaar. De technologie is er en ontwikkelt zich extreem snel. Maar zoals bij alle grote veranderingen is vooral de vraag: hoe krijg je de organisatie mee?”

Daarmee bedoelt Gorlick meer dan medewerkers leren hoe ze een AI-tool gebruiken. “De echte waarde ontstaat wanneer organisaties hun werk opnieuw durven ontwerpen. Het gaat erom dat mensen AI-first gaan denken. Hoe kan ik AI inbouwen in het werk dat ik doe? Hoe kan ik AI gebruiken om een hele workflow of een compleet proces opnieuw te doordenken, zodat het echt impact heeft op de business en op mijn team?”

Benelux

De Benelux doet het volgens Gorlick relatief goed in AI-adoptie. “België en Nederland zijn leiders als het gaat om AI. België zit op 62 procent adoptie en Nederland op 61 procent, terwijl het Europees gemiddelde op 54 procent ligt Maar veel organisaties gebruiken AI nog voor eenvoudige use cases, zoals chatbots of persoonlijke assistenten.”

Het aantal geavanceerdere toepassingen, zoals nieuwe producten, nieuwe oplossingen en agentic AI, is kleiner. Volgens Gorlick ligt die adoptie rond 30 procent. Daarbij ziet AWS een duidelijk verschil tussen startups en grote ondernemingen. Startups kunnen sneller experimenteren en AI direct in hun operating model opnemen. Grote ondernemingen hebben meer bestaande processen, legacy, compliance-eisen en organisatorische lagen.

Toch zijn er ook grote organisaties die verder zijn. Gorlick noemt Philips als voorbeeld van een grote, gereguleerde onderneming die AI inzet voor geavanceerde toepassingen. Ook Booking.com en het Vlaamse Department Mobiliteit en Openbare Werken kwamen in het gesprek voorbij als voorbeelden van organisaties die AI niet alleen verkennen, maar toepassen in concrete transformatie.

Versnelling

Een van de mechanismen die AWS gebruikt om klanten sneller naar productie te helpen, is experience-based acceleration. Daarbij werkt AWS met een klant en partners intensief aan één concreet probleem, met als doel de stap naar productie fors te verkorten. Gorlick noemt het Belgische ministerie van Mobiliteit als voorbeeld. AWS hielp daar samen met partner DXC bij het moderniseren van een legacy technology stack met behulp van AWS Transform. “We gaan met de klant drie dagen bij elkaar zitten en helpen om een probleem in productie te brengen”, zegt ze. “Zo hielpen we de tijd om te transformeren te verkorten van achttien maanden naar een paar weken.”

Ook het Generative AI Innovation Center van AWS speelt hierin een rol. AWS investeerde daar recent opnieuw in en werkt met klanten aan projecten die niet bij strategie of experiment blijven hangen. “Van de projecten die we met het GenAI Innovation Center draaien, gaat 73 procent daadwerkelijk naar productie”, zegt Gorlick. “Vaak in minder dan 45 dagen. We noemen dat live in 45.”

De versnelling komt volgens haar niet doordat AWS security of governance overslaat, maar juist doordat die vanaf het begin worden ingebouwd. “We starten met het bouwen van de enterprise foundation, het AI- en agentic platform, zodat klanten use cases snel kunnen uitrollen met guardrails en security controls vanaf het begin ingebed.”

Succesvolle organisaties

Wat succesvolle organisaties onderscheidt, is volgens Gorlick de manier waarop zij dit succes meten. “Zij kijken niet alleen naar het aantal use cases dat is uitgerold. Ze kijken naar de moeilijkste workflow waar AI over de hele waardeketen heen echt impact kan hebben op de P&L. De businessvraag is het startpunt. Een bank meet succes niet aan het aantal AI-experimenten, maar aan klantbeleving, operationele efficiëntie of cost-income ratio. AI moet daarom worden verbonden met de KPI’s waarop de organisatie werkelijk stuurt.”

“De meest succesvolle CIO’s werken heel nauw samen met de business. Ze definiëren het proces of de workflow die ze willen veranderen, en die echt het verschil kan maken. Dat is het startpunt van de transformatie.” Daarmee verschuift de rol van de CIO. “De CIO wordt minder de eigenaar van een technologieprogramma en meer de regisseur van een verandering die door de hele organisatie loopt. AI raakt processen, rollen, data, security, budgetten en klantinteractie tegelijk.”

Soevereiniteit

Naast AI is digitale soevereiniteit een groot thema in gesprekken met Nederlandse en Belgische klanten. “Zeker publieke organisaties en gereguleerde sectoren kijken scherper naar waar data staan, wie toegang heeft en onder welke juridische kaders cloud wordt gebruikt. AWS positioneert zijn cloud als sovereign by design. “Vanaf het begin hebben we de AWS Cloud zo ontworpen dat klanten controle hebben over waar hun data worden opgeslagen, hoe ze worden opgeslagen en wie toegang heeft.”

Met de AWS European Sovereign Cloud voegt AWS daar een extra laag aan toe. “Die omgeving is bedoeld voor workloads waarvoor extra eisen gelden rond locatie, juridische controle en operationele toegang. We hebben ervoor gezorgd dat onze AI-services en partneroplossingen vanaf dag één beschikbaar zijn in de European Sovereign Cloud.”

Tegelijk waarschuwt Gorlick dat soevereiniteit niet mag leiden tot technologische achterstand. “Regulering komt eraan, en dat is belangrijk. Maar het is essentieel dat Europa een innovatievriendelijke aanpak kiest, zodat organisaties toegang houden tot de technologie die beschikbaar is en Europa wereldwijd kan blijven concurreren. Wij willen daar samen met beleidsmakers en de sector aan werken."