CSR eist 690 miljoen euro voor haperende digitale veiligheid

De waarschuwing komt op een moment dat digitalisering de absolute ruggengraat van de Nederlandse samenleving vormt, terwijl de dreigingen explosief toenemen. Volgens de CSR zorgen de oplopende geopolitieke spanningen en de opkomst van kunstmatige intelligentie (AI) voor een nieuwe, agressievere fase van cybercriminaliteit.

Vitale infrastructuur onder vuur

De raad ziet de telecom- en energiesector als het 'centrale zenuwstelsel' van Nederland. Aanvallen op deze sectoren kunnen het land volledig verlammen. "De weerbaarheid moet daar direct omhoog," aldus de CSR. Er wordt gepleit voor robuustere ketens en betere informatie-uitwisseling tussen de overheid en het bedrijfsleven. Ook moet er meer geoefend worden op zwarte-zwaan-scenario's: wat doen we als de digitale systemen écht uitvallen?

Vier speerpunten voor het nieuwe kabinet

In de brief aan de informateur schetst de CSR vier prioriteiten:

1. Versterking vitale sectoren: Investeren in fallback-scenario's en het dichten van de 'weerbaarheidskloof' bij het mkb.
2. Digitale autonomie: De afhankelijkheid van grote technologiebedrijven van buiten Europa (zoals uit de VS en China) is momenteel te groot. De raad adviseert een eigen 'Rijkscloud' en meer investeringen in Europese alternatieven.
3. Wapenwedloop in AI: AI-gestuurde aanvallen zijn sneller, schaalbaarder en moeilijker te detecteren. Nederland moet volgens de CSR voorop gaan lopen in defensieve AI-technologie.
4. Aanpak cybercrime: Om maatschappelijke onrust te voorkomen, moet de pakkans omhoog. Dit vereist versterking van de politie en het Openbaar Ministerie, en een centraal loket voor slachtoffers. "Nederland loopt op het gebied van de bestrijding van cybercrime achter op andere landen. Dit kan in de nabije toekomst leiden tot maatschappelijke ontwrichting", aldus de Cyber Security Raad.

Tekort aan specialisten

Naast geld is er een nijpend tekort aan personeel. De CSR vraagt om een gecoördineerde aanpak om meer cybersecurityspecialisten op te leiden. Zonder deze experts kunnen ook nieuwe Europese wetten, zoals de Cyberbeveiligingswet, niet effectief worden gehandhaafd.

De rekening: 690 miljoen euro

De gevraagde 690 miljoen euro is niet willekeurig gekozen. De raad baseert zich op de nieuwe NAVO-norm, die voorschrijft dat lidstaten 1,5% van hun middelen moeten inzetten voor bredere maatschappelijke weerbaarheid. Tot nu toe is er volgens de adviseurs te weinig geïnvesteerd in de uitvoering van de Nederlandse Cybersecurity Strategie. De bal ligt nu bij de formatietafel om deze digitale "verdedigingsmuur" te financieren.