AI Appreciation Day: steeds meer focus op veilige en verantwoorde AI-inzet

De beste AI-strategie draait niet om één model

"Op dagen als vandaag gaan de gesprekken meestal over één van twee dingen: hoe snel AI-modellen zich ontwikkelen of wat er mis kan gaan. Wat wij in de data zien, is vooral iets heel praktisch. Teams maken steeds bewustere keuzes over waar ze hun AI-budget wel en niet aan besteden", zegt Malte Ubl, CTO van Vercel.

"Het verkeer via de Vercel AI Gateway blijft groeien, ook nu de kosten oplopen. Tegelijkertijd verandert de manier waarop teams AI inzetten. Goedkopere modellen worden gebruikt voor grootschalige taken, terwijl de krachtigste modellen worden ingezet waar kwaliteit, betrouwbaarheid en nauwkeurigheid echt het verschil maken. Er is niet één model dat overal het beste in is. Succesvolle teams kiezen daarom per taak het model dat het beste past en vinden zo de juiste balans tussen kwaliteit, snelheid en kosten."

De kracht van AI in security zit in context

"AI verandert cybersecurity fundamenteel. Aanvallers kunnen dankzij AI sneller werken, maar verdedigers krijgen er iets veel krachtigers voor terug: de mogelijkheid om de volledige context van steeds complexere digitale omgevingen te begrijpen", aldus Jan Verhagen, Sales Manager Northern Europe bij Wiz. “Precies die context over de samenhang tussen identiteiten, workloads, applicaties, data en cloudinfrastructuur is ook het grootste voordeel van verdedigers. Aanvallers kunnen delen van een omgeving in kaart brengen, maar alleen organisaties kunnen inzicht krijgen in de volledige context van hun eigen omgeving. De echte waarde van AI zit dan ook niet alleen in automatisering, maar in het vermogen om securityteams die context te laten doorgronden en grote hoeveelheden informatie om te zetten in bruikbare signalen, nog voordat een incident escaleert.”

“AI is geen vervanger van de expertise van securityteams, maar wordt wel een onmisbare partner die helpt sneller onderzoek te doen, beter prioriteiten te stellen en cloudomgevingen te beschermen op een schaal en met een snelheid die zonder AI onmogelijk zou zijn."

AI verandert de spelregels van cybersecurity

"AI Appreciation Day is een goed moment om stil te staan bij de impact die AI heeft op onze samenleving én op cybersecurity", zegt Anouck Teiller, Deputy CEO bij HarfangLab. "AI is niet alleen een technologische doorbraak, maar verandert het cybersecuritylandschap fundamenteel. Het verkort de tijd tussen het ontdekken en misbruiken van kwetsbaarheden drastisch en maakt cyberaanvallen overtuigender, geavanceerder en schaalbaarder dan ooit. Daarnaast zullen detectie- en responsoplossingen rekening moeten houden met AI en hun detectiecapaciteiten moeten uitbreiden, bijvoorbeeld door hun detectiebereik te verbreden. Tegelijkertijd helpt dezelfde technologie securityteams om sneller dreigingen te detecteren, incidenten te prioriteren en effectiever te reageren."

"AI is geen hype, maar een blijvende kracht aan zowel de aanval- als de verdedigingskant. De uitdaging voor organisaties is dan ook niet om AI af te remmen, maar om ervoor te zorgen dat innovatie hand in hand gaat met transparantie, context en menselijk toezicht. Alleen dan kan AI slimmer en ook veiliger worden ingezet."

Van hype naar impact

Luis Blando, Chief Product & Technology Officer bij OutSystems, reageert: "Ondanks de hype rond volledig autonome systemen zetten de meeste organisaties AI veel praktischer in, en juist daarin ligt de echte kracht. AI bewijst zijn waarde vooral op drie gebieden: het verwerken van documenten die anders door mensen beoordeeld moeten worden, het afhandelen van grote hoeveelheden transactioneel werk, zoals het verwerken van binnenkomende orders, en het ondersteunen van besluitvorming door ongestructureerde data begrijpelijk te maken. In deze scenario's blinkt AI uit in het samenvatten van complexiteit en het doen van aanbevelingen, maar niet in het nemen van definitieve beslissingen – tenzij organisaties bereid zijn fouten te accepteren."

"Wanneer AI verkeerd wordt ingezet, gedraagt het zich als een team stagiairs: snel en productief, maar nog altijd afhankelijk van toezicht en controles. Wanneer AI op de juiste manier wordt ingezet maakt het eenvoudigere toepassingen aanzienlijk krachtiger, vooral wanneer het wordt ondersteund door relevante data en duidelijke kaders. Vertrouwen ontstaat niet alleen door autonomie. Het ontstaat door te weten wanneer AI moet ondersteunen, wanneer een menselijke beslissing moet worden genomen en hoe beide samenwerken."

Succes met AI begint bij inzicht in processen

“AI kan organisaties enorm vooruithelpen, maar houdt ze tegelijkertijd ook een spiegel voor", aldus Remco Overweg, AI Consultant bij YaWorks. "Vaak zien bedrijven een AI-agent als een nieuwe tool, terwijl je het eigenlijk moet behandelen en onboarden als een nieuwe medewerker. Net als een collega moet je een AI-agent kunnen uitleggen wat de organisatie doet, hoe processen verlopen en waarom bepaalde keuzes worden gemaakt. Daar loopt het vaak vast.”

“Veel kennis zit in de hoofden van medewerkers en processen zijn in de praktijk minder eenduidig dan organisaties vaak denken. De integratie van agents wordt daarom meestal niet beperkt door de technologische mogelijkheden, maar doordat kennis en processen nog onvoldoende zijn vastgelegd. De organisaties die de meeste waarde uit AI halen zijn in staat hun processen inzichtelijk te maken en hun kennis te democratiseren. Daarmee ontstaat een fundament waarop je AI-agents succesvol kunt onboarden en op grote schaal kunt inzetten voor werkzaamheden die nu nog vaak worden uitbesteed, terwijl de kennis en regie binnen de organisatie blijven.”

AI helpt organisaties aanvallers voor te blijven

"De grootste impact van AI op cyberdreigingen zit niet in nieuwe aanvalsmethoden, maar in snelheid: kwetsbaarheden worden sneller ontdekt en aanvallen gericht op digitale identiteiten kunnen op veel grotere schaal worden uitgevoerd", stelt Tom Storm, marketing manager bij Conscia. "Als AI bestaande aanvalstechnieken vooral versnelt in plaats van nieuwe te creëren, ligt de oplossing niet alleen in sneller detecteren, maar vooral in het continu monitoren en verkleinen van het aanvalsoppervlak, zodat er minder kwetsbaarheden zijn om misbruik van te maken."

"Goed toegepast biedt AI dezelfde voorsprong aan verdedigers. Het helpt securityteams om de belangrijkste risico's sneller te identificeren, te prioriteren en erop te reageren, voordat aanvallers er misbruik van kunnen maken."

Vertrouwen in AI wordt de echte onderscheidende factor

"In cybersecurity wordt de kwaliteit van AI-modellen steeds bepalender voor hoe aanvallen worden uitgevoerd, hoe snel dreigingen worden herkend, risico's worden beoordeeld en incidenten worden opgelost. Daardoor moet de focus verschuiven van experimenteren met AI naar het bouwen van beveiliging die vanaf de basis is ontworpen voor een AI-gedreven wereld”, aldus Fred Streefland, Global Field CISO EMEA bij Check Point. “We zijn een nieuw tijdperk ingegaan waarin vertrouwen in AI de echte onderscheidende factor wordt. Organisaties hebben behoefte aan krachtige AI met duidelijke waarborgen, zodat ze kunnen vertrouwen op de uitkomsten én weten dat de technologie niet kan worden misbruikt.”

"Daarbij is het belangrijk om AI-systemen niet direct operationeel in te zetten, maar ze eerst onafhankelijk te laten toetsen op veiligheid. AI red teaming helpt organisaties kwetsbaarheden, ongewenst gedrag en misbruikscenario's vroegtijdig te identificeren, zodat AI veilig en verantwoord kan worden geïmplementeerd. De waarde van AI zit uiteindelijk niet alleen in de technologie zelf, maar in het vertrouwen dat organisaties erin kunnen stellen.”

AI maakt (geo-)informatie toegankelijk voor breder publiek

"AI is binnen GIS al jarenlang een volwassen en veelgebruikte technologie. Machine learning en deep learning helpen organisaties al langer om patronen te herkennen en analyses te automatiseren. De belangrijkste nieuwe ontwikkeling is dat AI geografische informatie nu toegankelijker maakt voor een veel grotere groep gebruikers", zegt Jeroen van Winden, CTO bij Esri Nederland. "Waar geografische analyses vroeger vooral voorbehouden waren aan GIS-specialisten, kunnen AI-agents die kennis straks ook beschikbaar maken binnen toepassingen die andere medewerkers dagelijks gebruiken, zoals Microsoft Copilot en CRM- of ERP-systemen. Dankzij standaarden als het Model Context Protocol (MCP) kunnen agents ruimtelijke context gebruiken zonder dat gebruikers een GIS-expert hoeven te zijn. Daarmee wordt geo-informatie een steeds belangrijker onderdeel van de dagelijkse besluitvorming in organisaties."

"De grote kracht van AI is dat het waardevolle inzichten uit locatiegegevens toegankelijk maakt voor veel meer mensen. Juist bij grote maatschappelijke vraagstukken zoals de energietransitie, woningbouw of klimaatadaptatie zorgt de combinatie van AI en geo-informatie ervoor dat betere beslissingen sneller genomen kunnen worden."

AI vraagt om een nieuw digitaal fundament

"AI kan bedrijven van elke omvang, maar met name kleine bedrijven, helpen om beter zichtbaar, veerkrachtiger en uiteindelijk concurrerender te worden. Veel bedrijven komen echter in een zogenaamde ‘AI Fog’ terecht: onzekerheid over welke kanalen en activiteiten groei zullen stimuleren. Ons recente onderzoek bevestigt dit: slechts 5,5% heeft het gevoel volledig grip te hebben op de manier waarop klanten het bedrijf online vinden", reageert Bilal Ahmed, Chief AI & Data Officer bij team.blue.

"Om controle terug te krijgen, gaat de uitdaging voor bedrijven veel verder dan het bijhouden van de nieuwste AI-tools en -platformen. Ze moeten begrijpen hoe AI impact heeft op de manier waarop klanten producten, diensten en merken ontdekken. Dit betekent bijvoorbeeld het versterken van de digitale fundamenten die het bedrijf al beheert, zoals de website. Dit is de informatie waarop AI-systemen vertrouwen en deze moet accuraat zijn om bedrijven vindbaar te maken in de complexe digitale omgeving van vandaag."

"De onduidelijkheid rondom AI zorgt ervoor dat veel bedrijven het gevoel hebben weinig controle over AI te hebben. Maar wanneer bedrijven zich richten op het gedrag dat AI kan stimuleren, in combinatie met effectieve tools, kunnen ze ervoor zorgen dat AI daadwerkelijke resultaten voor hun bedrijf oplevert."