AI-gebruik op de werkvloer neemt een vlucht, maar begeleiding blijft achter

Dat blijkt uit de vijfde AI-Monitor van Newcom, uitgevoerd in juli 2026 onder 3.122 Nederlanders van 18 tot en met 65 jaar. Volgens het onderzoek gebruiken inmiddels 8,6 miljoen Nederlanders AI-tools in het dagelijks leven en 5,2 miljoen op het werk. Ook het intensieve gebruik groeit: 3,4 miljoen Nederlanders zetten AI inmiddels bijna dagelijks in.

Voor 57% van de werkende gebruikers is AI onderdeel geworden van de werkroutine. Dat levert ook tijdswinst op: 19% van de gebruikers zegt er meer dan drie uur per week mee te besparen.

Organisatorische begeleiding is beperkt

Tegenover die snelle ingebruikname staat een beperktere organisatorische begeleiding. Slechts 29% van de AI-gebruikers op het werk kreeg instructies of training. Ook zegt nog maar 42% dat de eigen organisatie regels heeft voor AI-gebruik, tegenover 57% begin 2026. Daarmee verschuift de vraag van óf werknemers AI gebruiken naar hoe organisaties dat gebruik verantwoord, veilig en effectief kunnen laten verlopen.

“Werknemers hebben AI inmiddels zelf onderdeel gemaakt van hun dagelijkse werk. Organisaties staan nu voor de volgende stap: zorgen voor duidelijke kaders, vaardigheden en ondersteuning. De uitdaging verschuift van adoptie naar professionalisering,” aldus Neil van der Veer van Newcom.

De begeleiding verschilt sterk per sector. In de gezondheidszorg zegt 8% dat AI actief wordt aangemoedigd en kreeg 18% training of instructie. Bij de overheid geeft slechts 15% aan dat er AI-regels bestaan, tegenover een gemiddelde van 42%.

Verantwoord gebruik is afhankelijk van werknemer

Verantwoord gebruik ligt daardoor grotendeels bij de werknemer zelf. Bijna zes op de tien AI-gebruikers controleert feiten wanneer AI voor het werk wordt ingezet. Slechts een derde verwijdert gevoelige informatie voordat die in een AI-tool wordt ingevoerd.

Ook buiten het werk breidt het gebruik zich uit. Het totale aantal gebruikers steeg van 3,9 miljoen in 2024 naar 8,6 miljoen in 2026. AI wordt vooral ingezet voor het zoeken naar informatie, praktische vragen en hulp bij schrijven. Daarnaast wordt het gebruik persoonlijker: bijna de helft van de gebruikers heeft AI minstens één keer ingezet voor emotionele of persoonlijke ondersteuning, bijvoorbeeld bij stress, twijfel of relatievragen.

ChatGPT is meest gebruikte AI-tool

ChatGPT is met afstand de meest gebruikte AI-tool: 56% noemt het de belangrijkste tool in het dagelijks leven, 43% op het werk.

De Newcom AI-Monitor 2026 is de vijfde meting in een reeks die eerder liep in juli 2024, januari 2025, juli 2025 en januari 2026. De steekproef van 3.122 Nederlanders is representatief voor de doelgroep van 18 tot en met 65 jaar. Het onderzoeksrapport kan hier worden aangevraagd.