Europa bouwt eigen supercomputer-chip Rhea1
De Europese droom van technologische onafhankelijkheid heeft deze week een concrete vorm gekregen. Chipontwerper SiPearl heeft de eerste exemplaren van de Rhea1-processor officieel geleverd aan het Franse technologiebedrijf Bull. De milieuvriendelijke en krachtige CPU geldt als de eerste van Europese makelij die op grote schaal ingezet zal worden in een Europese supercomputer: de befaamde JUPITER.
Met de levering zet Europa een belangrijke stap in de versterking van de eigen digitale soevereiniteit op het gebied van geavanceerde gegevensverwerking en AI. Tot voor kort leunde het continent voor krachtige processorsystemen vrijwel volledig op niet-Europese technologiegiganten.
Exascale-revolutie in Jülich
Systeemintegrator Bull is direct gestart met het inbouwen van de Rhea1-chips in het BullSequana XH3000-platform. Dit vormt het kloppend hart van de CPU-cluster van JUPITER. De supercomputer – gehuisvest in het Duitse Jülich Supercomputing Centre (JSC) – wordt beheerd door de EuroHPC Joint Undertaking en geldt als Europa's allereerste 'exascale'-supercomputer, in staat om meer dan een miljard miljard berekeningen per seconde uit te voeren.
De Rhea1 is een van de meest complexe serverchips die ooit op het continent zijn ontworpen. Het pakket combineert onder meer 80 Arm® Neoverse V1-cores met een extreem hoge geheugenbandbreedte dankzij vier HBM-geheugenstacks en vier DDR5-interfaces. Naast prestaties en energie-efficiëntie is er extra aandacht besteed aan veiligheid: de architectuur is ingericht zonder ingebouwde 'achterdeurtjes' of externe uitschakelmechanismen (kill switches).
Boven verwachting
Volgens SiPearl laten de eerste benchmarktesten in de eigen laboratoria zeer veelbelovende resultaten zien, waarbij de prestaties in sommige gevallen zelfs de verwachtingen overtreffen. De definitieve prestatiecijfers worden dit najaar gepubliceerd. De levering markeert tevens een commerciële doorbraak voor het bedrijf: het is de eerste significante order en omzet voor de Rhea1.
De rekenkracht van JUPITER zal door wetenschappers, bedrijven en overheden in heel Europa worden ingezet. De toepassingen lopen uiteen van het dramatisch verbeteren van extreme weervoorspellingen en klimaatonderzoek tot doorbraken in duurzame energie, AI, kwantumfysica en structuurbiologie.
Trots bij Europese partners
Vanuit de betrokken organisaties wordt verheugd gereageerd op de oplevering. Anders Dam Jensen, uitvoerend directeur van EuroHPC JU, benadrukt de route die is afgelegd: "Het toont aan wat Europa kan bereiken wanneer we onderzoek, industrie en hoogwaardige infrastructuur samenbrengen."
Ook prof. dr. Thomas Lippert, directeur van het Jülich Supercomputing Centre, wijst op de meerwaarde van de processor voor dataintensieve toepassingen. Philippe Notton, oprichter en CEO van SiPearl, noemt het project een mijlpaal voor de digitale soevereiniteit van Europa en een "prachtig menselijk avontuur" waarin de samenwerking tussen de verschillende Europese technologiepartners de sleutel tot succes bleek.
Meer over processor
Over Witold Kepinski
