Mathieu Paapst publiceert boek over digitale autonomie van de overheid
De Nederlandse overheid is de afgelopen decennia ingrijpend gedigitaliseerd, maar de afhankelijkheid van externe IT-leveranciers en specifieke technologiestacks zet de regie op het openbaar bestuur onder druk. In het nieuwe boek 'Grip op digitale afhankelijkheid - Van vendor lock-in naar digitale autonomie' analyseert jurist en onderzoeker mr. dr. Mathieu Paapst hoe overheden de zeggenschap over hun digitale infrastructuur kunnen heroveren.
Wat ooit begon als het automatiseren van eenvoudige administratieve processen, is vandaag de dag uitgegroeid tot een cruciale digitale infrastructuur waarop vrijwel alle publieke taken steunen. Digitale systemen bepalen in toenemende mate hoe overheidsdiensten worden ingericht, hoe besluitvorming plaatsvindt en hoe toezicht en verantwoording worden georganiseerd.
Voorwaarden voor behoorlijk bestuur
Volgens de auteur is de kwaliteit van het openbaar bestuur daardoor direct verweven geraakt met de kwaliteit van de gebruikte IT-systemen. Cruciale aspecten zoals de beschikbaarheid, betrouwbaarheid, informatiebeveiliging, toegankelijkheid, transparantie en wendbaarheid van software en cloudomgevingen zijn geen puur technische vraagstukken meer, maar randvoorwaarden geworden voor behoorlijk bestuur.
Wanneer leveranciers en gesloten systemen (vendor lock-in) de beleidsruimte en keuzevrijheid van overheden inperken, komt de publieke autonomie in het geding.
Praktische handvatten
In de uitgave (PDF) deelt Paapst — verbonden aan Bureau Forum Standaardisatie en de Rijksuniversiteit Groningen — fundamentele juridische en bestuurlijke inzichten. Het boek biedt praktische handvatten voor beleidsmakers, IT-bestuurders en juristen binnen de publieke sector om vendor lock-in te doorbreken, open standaarden beter te benutten en de overstap te maken naar duurzame digitale autonomie.