Witold Kepinski - 11 november 2026

Kabinet verankert biometrische scans bij gemeenten

Staatssecretaris Eric van der Burg van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties wil de inzet van automatische gezichtsvergelijking bij gemeentelijke publieksbalies wettelijk verankeren. Dat meldt de bewindspersoon in antwoord op schriftelijke Kamervragen van PVV-Kamerlid Emiel van Dijk naar aanleiding van berichtgeving over gemeenten zoals Enschede en Losser, waar gezichtsscans worden ingezet bij de aanvraag van paspoorten en identiteitskaarten.

Kabinet verankert biometrische scans bij gemeenten image

Ondersteunend hulpmiddel tegen fraude

Volgens Van der Burg vormen gemeenten de poortwachter van het Nederlandse identiteitsstelsel. De visuele controle door baliemedewerkers kent volgens het ministerie kwetsbaarheden, omdat pasfoto's jaren oud kunnen zijn en de menselijke capaciteit tot gezichtsherkenning beperkt is. Automatische gezichtsvergelijking geldt daarbij als een beproefd hulpmiddel om look-a-like-fraude te voorkomen en vast te stellen of een foto daadwerkelijk bij de persoon aan de balie hoort.

Momenteel maakt ruim de helft van de Nederlandse gemeenten al op eigen initiatief gebruik van de technologie. Omdat deze inzet onder de eigen verantwoordelijkheid van de gemeenten valt, beschikt het ministerie niet over een centraal overzicht van alle gebruikte systemen en uitgevoerde Data Protection Impact Assessments (DPIA's).

Wettelijke grondslag en privacywaarborgen

De Autoriteit Persoonsgegevens (AP) uitte eerder zorgen over het ontbreken van een expliciete wettelijke verwerkingsgrondslag onder de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG). Om dit risico weg te nemen, bereidt het kabinet een wetswijziging voor van onder meer de Paspoortwet, de Wet op de Nederlandse identiteitskaart en de Wet BRP.

De nieuwe wetgeving moet de inzet van gezichtsscanners standaard verankeren in het aanvraag- en uitgifteproces van reisdocumenten en bij eerste inschrijvingen in de basisregistratie. Van der Burg benadrukt dat besluitvorming nooit uitsluitend door een algoritme mag plaatsvinden en dat medewerkers de uiteindelijke controle behouden.

Infor BW + BN Vertiv AI-archetypes BW 672x560
Lenovo BN