Wouter Hoeffnagel - 19 november 2026

Zscaler analyseert aanval met AI-tool ARTEX op Europese Commissie

De Europese Commissie is getroffen door een cyberaanval waarbij hackers de AI-tool ARTEX gebruikten om kwetsbaarheden op te sporen. Dat werd vandaag bekend. Verschillende systemen, waaronder HR-applicaties, zijn tijdelijk uitgeschakeld. Mogelijk zijn persoonsgegevens blootgesteld.

Zscaler analyseert aanval met AI-tool ARTEX op Europese Commissie image

Hoe aanvallers zulke AI-tools inzetten, heeft beveiligingsbedrijf Zscaler onderzocht. Onderzoekers van ThreatLabz ontdekten in oktober 2026 een aanval waarbij een aangepaste versie van ARTEX werd gecombineerd met Claude Code, Codex en Grok. Zij kregen toegang tot opgeslagen instructies en werkbestanden van de aanvaller en konden daarmee reconstrueren hoe de aanval verliep.

AI-systemen kregen elk hun eigen taak

In de verkenningsfase wees de aanvaller de AI-systemen specifieke taken toe. DeepSeek moest websites en applicaties onderzoeken en mogelijke toegangspunten vinden. Daarna controleerde GLM die resultaten en keek of DeepSeek kwetsbaarheden had gemist. Tegelijkertijd voerde Grok zelfstandig onderzoek uit vanaf een aparte server.

In de tweede fase kregen gespecialiseerde AI-agents de opdracht persoonsgegevens, klantgegevens en financiële informatie te verzamelen en te verwerken. Ze moesten onder meer versleutelde gegevens ontsleutelen, transactiegegevens analyseren en databestanden ordenen. In de laatste fase liet de aanvaller AI de buitgemaakte data bewerken voor verkoop: gegevensvelden werden naar het Chinees vertaald en overbodige informatie werd verwijderd. De aanvaller vroeg de AI ook waar hackers gestolen gegevens doorgaans verkopen.

Doelwitten in meerdere werelddelen

Uit de instructies blijkt dat de aanvaller zich richtte op organisaties in uiteenlopende sectoren, zoals financiële dienstverlening, webwinkels, onderwijs, logistiek en datingplatforms. De doelwitten zaten onder meer in de Verenigde Staten, het Verenigd Koninkrijk, India, Japan, Zuid-Korea en verschillende Afrikaanse landen. De aanvaller was vooral geïnteresseerd in medewerker- en klantgegevens en in financiële informatie. ARTEX heeft een standaard blokkeerlijst die bedoeld is om aanvallen op overheidsinstanties en universiteiten te beperken, maar die beperking is volgens de onderzoekers relatief eenvoudig te omzeilen.

Het belangrijkste verschil met eerdere, handmatig uitgevoerde aanvallen zit volgens de onderzoekers in de organisatie ervan. AI-systemen als DeepSeek, GLM en Grok kunnen taken verdelen, resultaten uitwisselen en onderzoek voortzetten. Daardoor kan één aanvaller een veel grotere operatie opzetten zonder alle werkzaamheden zelf te doen. Organisaties moeten zich daarom niet alleen zorgen maken over grote hackersgroepen: ook kleinere collectieven en individuele cybercriminelen kunnen met AI veel schade aanrichten.

NCSC waarschuwde eerder voor sneller misbruik

Recente kwetsbaarheden in PHP onderstrepen volgens de onderzoekers het belang van goede beveiligingsprotocollen en -processen. Het Nationaal Cyber Security Centrum (NCSC) waarschuwde eerder dat AI het misbruik van kwetsbaarheden kan versnellen. De zaak laat zien hoe dat in de praktijk verloopt.

“Het breed en vrij beschikbaar komen van hoogwaardige AI-tools zoals Mythos en ARTEX versnelt en vergroot het cyberrisico enorm. Voor organisaties onderstreept deze ontwikkeling het belang van het snel implementeren van de juiste beveiligingsmaatregelen. Denk aan het tijdig toepassen van beveiligingsupdates en het beperken van toegang tot applicaties en workloads en onderlinge verbindingen via een Zero Trust-strategie”, aldus Albert Kramer, Manager Solutions Consulting Benelux bij Zscaler.

Vertiv AI-archetypes BW 672x560 Taelium realtime data BW + BN
Taelium realtime data BW + BN