Belgische CIO’s willen AI gecontroleerd, schaalbaar en duurzaam inzetten

Bij de start van het nieuwe werkjaar peilt Beltug traditiegetrouw naar de prioriteiten van haar leden, de Belgische CIO’s en digitale leiders uit de private en publieke sector. Dit jaar namen meer dan 300 respondenten deel aan de bevraging. Het Beltug Priorities Compass is daarmee één van de belangrijkste graadmeters van wat er leeft rond digitalisering en nieuwe technologieën bij Belgische bedrijven, publieke instellingen, universiteiten en ziekenhuizen.

AI domineert

Artificiële intelligentie is duidelijk de topprioriteit van digitale leiders. De lijst van prioriteiten die Beltug opstelde op basis van haar bevraging, telt 50 onderwerpen. Meer dan een kwart daarvan is AI-gerelateerd. De resultaten geven aan dat Belgische organisaties een nieuwe fase ingaan, waarin hun omgang met AI steeds relevanter wordt.

Ann Guinée, Communication Manager bij Beltug: “Het is duidelijk dat elke organisatie, zowel in de private als de publieke sector, zich vragen stelt over hoe AI op een geïntegreerde, duurzame manier deel kan uitmaken van haar werking en processen. We evolueren van proefprojecten en losstaand gebruik van AI-toepassingen naar een momentum waarbij strategische keuzes moeten worden gemaakt en bedrijven een volwaardig AI-beleid op touw willen zetten, net omwille van het belang en de impact van de technologie - ook financieel trouwens.”

De drie topprioriteiten van de Beltug leden voor het komende werkjaar zijn:

AI-governance: AI ethisch, conform en uitlegbaar maken
Het integreren en orchestreren van AI binnen de werking van de organisatie
Omgaan met de security risico’s van AI
Daarbij springt AI-governance er duidelijk uit. Maar liefst 64% van de zakelijke ICT-gebruikers geeft aan dat zij op zoek zijn naar een kader om AI ethisch, uitlegbaar en conform met de wetgeving in te zetten.

“Natuurlijk willen organisaties de kansen van AI benutten. Maar hun governance en organisatorische maturiteit moeten in hetzelfde tempo mee evolueren. Alle organisaties worstelen hiermee, daarom zorgen we ervoor dat ze binnen de Beltug-community ervaringen kunnen delen”, stelt Project Manager Marieke Laeremans.

Governance is de sleutel tot succes

Governance is een tweede rode draad doorheen de prioriteiten. Naast AI-governance worden ook thema’s zoals ‘ICT-specifieke onderwerpen rapporteren en aankaarten bij de Raad van Bestuur’ en ‘De IT-strategie opvolgen via meetbare indicatoren (KPI’s)’ vaak genoemd door de Beltug-leden. Dat wijst op een groeiende nood om toezicht, verantwoordelijkheid en besluitvorming te versterken.

CIO’s willen hierover in dialoog gaan met hun Raad van Bestuur, die strategie, financiën en risicobeheer overziet. In elk van deze domeinen is digitalisering een gamechanger en dus zullen bestuurders zich steeds vaker over de (potentiële) impact van digitalisering moeten buigen, bijv. op het vlak van AI, databeheer, de afhankelijkheid van grote IT-leveranciers en cyberveiligheid. Vele digitale leiders willen daarom weten hoe ze ICT-specifieke onderwerpen best rapporteren en aankaarten bij hun bestuurders.

De bevraging geeft ook aan dat cyberveiligheid steeds meer verweven raakt met andere strategische thema’s. Organisaties verschuiven hun aandacht naar weerbaarheid, operationeel risicobeheer en businesscontinuïteit. De vraag is dus niet enkel hoe incidenten kunnen worden vermeden, maar ook hoe organisaties hun kritieke processen kunnen blijven beschermen en voortzetten wanneer er zich toch een verstoring voordoet.

Digitale afhankelijkheid nog sterker dan de vorige jaren

Strategische afhankelijkheden en geopolitieke ontwikkelingen blijven prominent aanwezig als prioriteit voor digitale leiders. Bij technologiekeuzes wordt hun impact op autonomie, controle en risicobeheer een centraal criterium.

Europese organisaties zijn immers sterk afhankelijk van niet-Europese cloud- en softwareproviders. Bedrijven willen nagaan hoe ze de risico’s in kaart kunnen brengen, zodat ze die kunnen beperken. Beltug merkt dat CIO’s intensiever op zoek gaan naar Europese alternatieven.

“In de context van digitale soevereiniteit rijzen vragen als: welke kritieke data en toepassingen wil je extra beschermen, bijvoorbeeld tegen toegang door buitenlandse overheden op basis van hun eigen wetgeving?”, aldus Danielle Jacobs, CEO bij Beltug. “Bijkomend rijst de vraag hoe je kan vermijden dat de AI-modellen van cloudproviders getraind worden op basis van jouw bedrijfsdata.”

ICT en hr – samenwerking broodnodig

Tot slot valt op dat een nauwere relatie tussen hr en ICT hoog scoort op de prioriteitenlijst. CIO’s en IT-teams treden steeds nadrukkelijker uit hun klassieke rol en gaan actief in overleg met hun hr-collega’s, onder meer over de impact van AI op de werkvloer en hoe een organisatie de nodige competenties kan uitbouwen of verwerven.

“Digitale technologie heeft een vaste plek op elke werkvloer. AI-toepassingen raken ingeburgerd. Het inzetten van AI-agents kan erg disruptief zijn en vereist dat organisaties hun hr-beleid en de ICT-strategie op elkaar afstemmen. Alleen zo kan AI met succes worden geïmplementeerd en verankerd in de dagelijkse werking”, besluit Danielle Jacobs.