Exclusive Networks: ‘AI is geen heilige graal, nog niet’
Op Gartner IT Symposium/Xpo draait alles om AI. Marc van Ierland, Country Manager bij Exclusive Networks Nederland, hoort veel bevestiging van wat hij al zag, maar waarschuwt voor te hoge verwachtingen. De technologie raakt de hele IT-sector, zowel de bedrijven zelf als de oplossingen die ze aanbieden. Toch is hij kritisch over de manier waarop er over gesproken wordt. Belangrijk is vooral de implementatie: wat voegt het toe voor jouw organisatie, en wat verandert er in structuur en werkwijze? Kijk goed of een oplossing levert wat je ervan verwacht.
Tijdens het Gartner IT Symposium/Xpo 2026 in Barcelona kwamen duizenden CIO’s en IT-beslissers samen om te praten over één kernvraag: hoe maak je van AI meer dan een reeks losse experimenten en laat je het aantoonbaar waarde opleveren, nu geopolitieke onzekerheid en datasoevereiniteit de regels veranderen? Uit de keynotes en analistensessies kwam een duidelijke boodschap naar voren: alleen technologie omarmen is niet genoeg meer. Wie het verschil wil maken, heeft sterk leiderschap, strategische autonomie en meetbare resultaten nodig.
Soevereine technologie en het zogeheten AI-soevereiniteitstrilemma behoorden tot de meest besproken onderwerpen. Volgens Gartner-analist Bettina Tratz-Ryan verandert het karakter van de discussie zodra AI kritieke infrastructuur wordt: het gaat dan niet langer alleen om IT, maar om de weerbaarheid van landen en organisaties. IT-leiders kozen jarenlang tussen sneller, goedkoper of beter, maar moeten nu werken aan strategische autonomie. Voor CIO’s betekent dit dat ze de werkelijke opbrengst van soevereiniteitsmaatregelen inzichtelijk moeten maken, door de kosten van afhankelijkheid van leveranciers zorgvuldig af te zetten tegen wat het kost om zelf de regie te houden.
Strategische technologietrends voor 2027
In de presentatie over de belangrijkste strategische technologietrends voor 2027 stond de overgang van passieve assistenten naar autonome systemen centraal, samen met nieuwe vormen van beveiliging. De analisten wezen onder meer op de snelle opkomst van AI Agent Identity. Nu bedrijven op grote schaal autonome AI-agenten inzetten die zelf beslissingen nemen en systemen aansturen, wordt het beheer en de beveiliging van die niet-menselijke identiteiten een topprioriteit. Ook introduceerde Gartner World Models: AI-systemen die niet alleen taal voorspellen, maar ook fysieke ruimtes en oorzaak-gevolgrelaties begrijpen. Het onderzoeksbureau benadrukte bovendien dat AI-governance geen rem op innovatie moet zijn, maar de basis om op een verantwoorde manier op te schalen.
Naast de blik op de toekomst hielden de analisten de CIO’s een kritische spiegel voor over het rendement van hun AI-investeringen. Veel organisaties zien hun cloud- en rekenkosten oplopen zonder dat dit direct leidt tot hogere productiviteit of meer omzet. Gartner raadde IT-leiders aan te stoppen met verspreide pilotprojecten en in te zetten op gerichte toepassingen die kernprocessen aantoonbaar versnellen. Ook waarschuwde het bureau voor het klakkeloos toevoegen van generatieve AI-functies aan bestaande softwarepakketten, wanneer dat leidt tot onbeheersbare licentiekosten zonder duidelijke meerwaarde voor de eindgebruiker.
De CIO als architect van wendbaarheid
Tot slot kwam de veranderende rol van de CIO uitgebreid aan bod. AI-ontwikkelingen volgen elkaar in hoog tempo op en de regels rond data en cybersecurity worden strenger, waardoor de aandacht verschuift van het beheren van infrastructuur naar risicobeheersing en het creëren van waarde. Organisaties die menselijke expertise weten te combineren met betrouwbare, soevereine AI-agenten, bouwen volgens Gartner een duurzaam concurrentievoordeel op voor de komende jaren.