Gemeente Groningen onderzoekt alternatieven voor Microsoft Office en Windows

De plannen kwamen vorige week ter sprake tijdens het Politiek Vragenuur in het Stadhuis, meldt de Stichting Omroeporganisatie Groningen (OOG). Fractie Volt had het college om opheldering gevraagd naar aanleiding van nieuwe Europese maatregelen die de digitale autonomie en soevereiniteit van de Europese Unie moeten versterken.

De aanleiding voor de plannen is een nieuw pakket maatregelen van de Europese Commissie: The Tech Sovereignty Package. Hierin is de Cloud and AI Development Act (CADA) opgenomen, die overheden verplicht hun afhankelijkheid van Amerikaanse en Chinese techgiganten af te bouwen. Daarnaast introduceert Europa de regel ‘open source, tenzij’. Dit betekent dat gemeenten bij de inkoop van software in principe moeten kiezen voor open, herbruikbare programma’s in plaats van gesloten software van commerciële partijen. Zo wil de EU voorkomen dat overheden vastzitten aan een beperkt aantal machtige IT-leveranciers.

Complexe realiteit

Het in kaart brengen van de huidige afhankelijkheid van big tech is complex. Ook toeleveranciers en hun onderleveranciers bouwen hun applicaties vaak op platforms van grote techbedrijven. Hierdoor is het moeilijk om precies te bepalen hoe groot de afhankelijkheid is.

Het volledig uitsluiten van Amerikaanse of Chinese techbedrijven is in de praktijk een juridisch en praktisch mijnenveld. Op veel gebieden bestaan er simpelweg geen alternatieven die eenvoudig en zonder problemen kunnen worden ingezet. Bovendien verbiedt de aanbestedingswet om te eisen dat een systeem door een Europees bedrijf geleverd wordt. 

Al langer focuspunt

Groningen staat soevereiner dan de gemiddelde Nederlandse gemeente. Een aantal belangrijke voorzieningen, zoals de e-mailvoorziening en enkele kernapplicaties, zijn ondergebracht in de eigen infrastructuur. De gemeente beschikt over eigen datacenters, die deels fysiek in de gemeente staan. Hierdoor is Groningen niet afhankelijk van de clouddiensten van big tech.

De gemeente maakt weinig gebruik van de Microsoft-cloudomgeving. Dit jaar start een pilot voor een alternatief voor het Microsoft Office-pakket. Daarnaast wordt, in samenwerking met de VNG, onderzocht of Windows vervangen kan worden door Linux.