Canaries in de kolenmijn? De impact van AI op de arbeidsmarkt voor jongeren
Een recent onderzoek van Stanford University en het NBER (National Bureau of Economic Research) werpt een verontrustend licht op de effecten van generatieve kunstmatige intelligentie (AI) op de Amerikaanse arbeidsmarkt. Het onderzoek, getiteld 'Canaries in the Coal Mine? Six Facts about the Recent Employment Effects of Artificial Intelligence', onthult een duidelijke en onevenredige impact op beginnende werknemers.

Door gebruik te maken van administratieve salarisgegevens van meer dan 25 miljoen werknemers in de Verenigde Staten, analyseerden de onderzoekers de arbeidsmarktdynamiek sinds de wijdverspreide adoptie van generatieve AI-tools, zoals ChatGPT, eind 2022.
De studie presenteert zes belangrijke feiten die deze verschuivingen kenmerken:
Daling in werkgelegenheid voor jongeren: Werknemers in de leeftijd van 22 tot 25 jaar in beroepen die het meest blootgesteld zijn aan AI, zoals softwareontwikkelaars en klantenservicemedewerkers, hebben een relatieve daling in werkgelegenheid ervaren van 13%. Voor ervaren werknemers in dezelfde beroepen en werknemers in minder blootgestelde sectoren, zoals verpleegkundigen, bleef de werkgelegenheid stabiel of groeide deze zelfs.
Stagnatie in algemene werkgelegenheidsgroei: Hoewel de totale werkgelegenheid in de VS robuust blijft, stagneert de groei voor jongere werknemers. De daling in de meest AI-gevoelige banen is de belangrijkste oorzaak van de trage groei van de werkgelegenheid voor 22- tot 25-jarigen.
Automatisering versus Augmentatie: De daling van de werkgelegenheid is geconcentreerd in beroepen waar AI de menselijke arbeid eerder automatiseert dan aanvult (augmenteert). In beroepen waar AI-gebruik vooral ondersteunend is, is er juist sprake van werkgelegenheidsgroei.
Robuuste resultaten: De bevindingen blijven overeind, zelfs na correctie voor schokken op bedrijfsniveau, zoals renteveranderingen. Dit wijst erop dat de waargenomen trends niet simpelweg het gevolg zijn van toeval of specifieke economische schommelingen die bepaalde bedrijven beïnvloeden.
Impact op werkgelegenheid, niet op salaris: De aanpassingen op de arbeidsmarkt zijn vooral zichtbaar in de werkgelegenheid, niet in de salarissen. De onderzoekers vonden weinig verschil in salaristrends per leeftijd of blootstelling aan AI, wat mogelijk duidt op een zekere salarisrigiditeit op korte termijn.
Andere factoren uitgesloten: De resultaten worden niet veroorzaakt door trends in de technologiesector, de mogelijkheid tot thuiswerken, of de gevolgen van de COVID-19-pandemie. De patronen zijn het sterkst zichtbaar sinds eind 2022, de periode van de snelle verspreiding van generatieve AI-tools.
Het onderzoek concludeert dat deze zes feiten consistent zijn met de hypothese dat de AI-revolutie een aanzienlijke en onevenredige impact begint te hebben op beginnende werknemers op de Amerikaanse arbeidsmarkt. Een mogelijke verklaring hiervoor is dat AI vooral gecodificeerde kennis — de "boekkennis" die de kern vormt van formeel onderwijs — vervangt, terwijl het minder goed in staat is om de impliciete kennis te vervangen die met werkervaring wordt opgebouwd.